PhucTung.comPhục Tùng
Chó con và xã hội hoá

Chó con cắn gấu quần, đuổi cắn chân người đi lại: bài tập đứng yên và trò kéo thay

Vì sao chó con lao vào cắn gấu quần, dép, chân người đang bước, và cách sửa bằng bài tập đứng yên, đồ kéo thay thế, lịch nghỉ trong 3 tuần mà không quát mắng.

A Vietnamese man in loose trousers stands still in a narrow kitchen while a fluffy puppy tugs a rope toy near his feet, side view at floor level, morning light

Chó con cắn gấu quần và đuổi cắn chân người đang đi là trò săn đuổi chứ không phải hung dữ: thứ gì chuyển động phấp phới ở tầm mắt nó đều gọi nó đuổi theo. Cách sửa là làm cho chân bạn trở nên nhàm chán khi bị cắn, đồng thời cho nó một món đồ kéo để đuổi thay, và cắt bớt những lúc nó quá mệt hoặc quá hưng phấn.

Bài này chỉ nói riêng kiểu cắn nhắm vào chân, gấu quần, dép và váy, khác với chó con ngậm tay khi được vuốt ve. Bạn sẽ có bài tập "đứng yên như cây", cách đặt đồ kéo sẵn quanh nhà, lịch ba tuần, bảng đọc dấu hiệu và cách dạy trẻ con trong nhà đứng yên thay vì chạy hét.

Vì sao lại là gấu quần và đôi dép

Hãy nhìn từ tầm mắt chó con: nó cao chưa tới đầu gối người lớn, và thứ chuyển động nhiều nhất trong nhà là hai bàn chân, gấu quần lay lay, dép lẹp xẹp. Với một con vật có bản năng đuổi bắt, đó là con mồi hoàn hảo. Càng bước nhanh, gấu quần càng bay, chó con càng hăng.

Phần thưởng của trò này nằm ngay trong trò: được đuổi, được ngoạm, được giằng. Khi bạn giật chân ra hoặc kêu lên, chó con lại thấy con mồi vừa giãy, càng vui. Vì thế những phản ứng tự nhiên nhất của người, rụt chân, la "á" hay vừa đi vừa lắc chân cho nó nhả, đều làm trò chơi hấp dẫn hơn.

Thời điểm cũng có quy luật. Phần lớn chó con cắn chân nhiều nhất vào chiều tối, sau một ngày nhiều kích thích, hoặc khi đã thức quá lâu. Một chó con buồn ngủ giống một đứa trẻ quá giờ ngủ: kém tự chủ, cắn mạnh hơn, càng dỗ càng hăng. Nhiều nhà sửa được một nửa vấn đề chỉ bằng cách cho chó con ngủ đúng giờ.

Một số giống chó vốn được chọn để lùa gia súc có thói cắn gót rõ hơn. Ở những con này, trò kéo và các trò đuổi có luật ở phần sau càng cần, vì bản năng ấy cần một lối ra chứ không thể bị dập đi.

Bài tập "đứng yên như cây"

Đây là phản ứng chính mỗi khi chó con ngoạm vào chân hay gấu quần. Nó dạy rằng con mồi biết đứng yên thì chẳng còn gì để đuổi.

  1. Dừng hẳn lại. Ngay khi răng chạm gấu quần, đứng im, hai tay khoanh trước ngực hoặc thả xuôi. Không giật chân, không nói gì.
  2. Nhìn đi chỗ khác. Mắt nhìn lên tường hay ra cửa sổ. Cái nhìn thẳng và tiếng nói đều là phần thưởng với chó con.
  3. Chờ nó nhả. Thường chỉ vài giây đến mười mấy giây, vì quần không giãy thì hết vui. Nếu nó giằng mạnh làm bạn đau, luồn hai ngón tay vào giữa vải và răng giữ cho vải đứng yên.
  4. Thưởng ngay lúc miệng nó rời khỏi vải. Thả một miếng thưởng xuống sàn hơi xa chân bạn, hoặc lôi đồ kéo từ túi ra mời chơi.
  5. Bước tiếp thật chậm. Nếu nó lại lao vào, lặp lại từ bước 1. Nếu lặp quá ba lần liền, chó con đang quá hưng phấn, chuyển sang cho nghỉ như ở mục sau.

Anh Minh làm bài này trong hành lang căn hộ, nơi chó con hay phục kích. Tuần đầu anh phải đứng yên mười mấy lần mỗi tối. Sang tuần thứ hai, chó con lao tới, thấy anh dừng, liền quay sang tìm đồ kéo nằm sẵn ở góc tường. Đó là lúc biết bài tập đã ăn.

Đặt đồ kéo sẵn quanh nhà: cho nó thứ đáng đuổi hơn

Đứng yên chỉ là một nửa. Nửa còn lại là một lựa chọn tốt hơn để bản năng đuổi bắt có chỗ chạy. Chuẩn bị như sau:

  • Ba bốn món đồ kéo mềm, dài như dây thừng vải, khăn cũ buộc nút, đồ chơi có đuôi. Đặt ở những chỗ chó con hay phục kích: cửa bếp, chân cầu thang, cạnh sofa.
  • Một món "câu cá": sợi dây buộc vào que, đầu kia là miếng vải. Bạn ngồi trên ghế, kéo lê miếng vải trên sàn cho chó con vồ. Đây là cách xả cơn đuổi bắt mà không phải dùng chân.
  • Luật kéo co đơn giản: chó con được kéo, được thắng nhiều lần. Khi răng chạm tay hay chân bạn, trò dừng ngay mười giây rồi chơi tiếp. Nó hiểu nhanh rằng răng trên da là hết vui.
  • Dạy "nhả": trong lúc kéo, đưa một miếng thưởng sát mũi, nó nhả để ăn thì khen và mời kéo tiếp. Chẳng bao lâu nói "nhả" trước khi đưa thưởng.
  • Cất đồ kéo sau khi chơi những món đặc biệt, để mỗi lần lấy ra là một sự kiện.

Đi trong nhà vào giờ chó con hay cắn chân, giấu một món đồ kéo nhỏ trong túi. Thấy nó bắt đầu khom người nhìn chằm chằm vào chân, lôi đồ ra trước khi nó lao tới. Ngăn trước một lần đáng giá hơn sửa sau mười lần.

Đọc dấu hiệu: chó con đang chơi hay đã quá sức

Cùng một hành vi cắn chân nhưng cách đáp khác hẳn tuỳ trạng thái của chó con. Bảng này giúp bạn chọn đúng.

Dấu hiệuThường có nghĩaLàm gì
Khom người, mông chổng, mắt dõi theo chân rồi vồChuẩn bị đuổi, còn trong trò chơiLôi đồ kéo ra, chuyển mục tiêu trước khi nó lao
Ngoạm gấu quần, lắc đầu, gầm gừ nhỏ kiểu chơiĐang kéo co với quầnĐứng yên như cây, thưởng khi nhả
Cắn mạnh hơn, lao vào liên tục dù bạn đứng yênQuá hưng phấn hoặc buồn ngủLặng lẽ bế vào lồng hay quây với một món gặm, cho ngủ
Chạy vòng quanh nhà như điên rồi cắn mọi thứXả năng lượng cuối ngàyDọn chỗ an toàn cho nó chạy, đứng yên một chỗ chờ cơn qua, sau đó cho nghỉ
Cắn kèm cứng người, nhìn trừng, gầm gừ trầm, không vẫy đuôiKhông còn là trò chơiNgừng mọi tương tác, ghi lại tình huống, hỏi bác sĩ thú y và người có chuyên môn hành vi

Phần lớn chó con cắn chân nằm ở ba dòng đầu. Dòng cuối hiếm gặp ở chó con, nhưng nếu thấy, đừng tự xử lý bằng mẹo; một chó con đau ở đâu đó cũng có thể cắn kiểu này.

Lịch ba tuần

Áp cho chó con khoảng hai đến bốn tháng tuổi. Ba thứ chạy song song: bài đứng yên, đồ kéo thay thế và giấc ngủ.

  1. Tuần 1: quan sát và chặn trước. Ghi lại giờ nào, ở chỗ nào chó con hay cắn chân nhất. Đặt đồ kéo ở đúng những chỗ đó. Mỗi lần bị cắn: đứng yên, thưởng khi nhả. Thêm hai giấc ngủ trưa cố định trong lồng hoặc quây.
  2. Tuần 2: chơi có lịch. Hai đến ba buổi kéo co hay câu cá mỗi ngày, mỗi buổi năm đến mười phút, đặt đúng trước giờ hay cắn. Bắt đầu dạy "nhả" trong lúc kéo. Mang dép đế mềm, quần ống gọn trong nhà để bớt mồi lay động.
  3. Tuần 3: tập đi qua mà không bị đuổi. Đi chậm qua chỗ chó con đang nằm, nó không lao ra thì thả một miếng thưởng giữa hai chân trước của nó. Tăng dần tốc độ đi, rồi thử đi qua lúc có người khác chạy nhẹ.

Đến cuối tuần ba, đa số chó con giảm hẳn số lần cắn chân, nhưng thỉnh thoảng vẫn tái phát vào lúc mệt hay có khách. Đó là bình thường. Thói này thường dịu dần khi chó con thay xong răng và trưởng thành hơn, miễn là nó không được thưởng bằng trò giằng co với chân.

Trẻ con trong nhà và những lỗi hay mắc

Trẻ con chạy, hét, vẫy tay là mồi số một của chó con. Một chó con nhỏ cắn rách quần thì chưa sao, nhưng răng sữa sắc có thể làm trẻ trầy da và sợ chó. Những việc nên làm và lỗi nên tránh:

  • Dạy trẻ trò "hoá tượng": chó con lao vào thì đứng im, khoanh tay, nhìn trần nhà, gọi người lớn. Tập trước với trẻ như một trò chơi khi chó con đang ngủ.
  • Không để trẻ chạy đuổi nhau trong phòng có chó con cho đến khi chó con đã qua giai đoạn này. Giờ trẻ chạy chơi thì chó con nghỉ trong quây với một món gặm.
  • Lỗi: đẩy chó con ra bằng chân. Chân đẩy là chân giãy, chó con càng hăng. Có người lỡ đá nhẹ, chó con sợ chân người về sau.
  • Lỗi: xịt nước, gõ mũi, kẹp mõm. Có thể làm chó con dừng một lúc, nhưng nó học rằng bàn tay và bàn chân người đáng sợ, và có con chuyển sang cắn thật để tự vệ.
  • Lỗi: mỗi người một luật. Bố cho kéo gấu quần là vui, mẹ thì đứng yên. Chó con không hiểu vì sao lúc được lúc không. Cả nhà thống nhất: chân và quần không bao giờ là đồ chơi.
  • Lỗi: chờ chó con cắn rồi mới phản ứng. Sửa: đọc dấu hiệu khom người và lôi đồ kéo ra trước.

Nếu chó con cắn trẻ làm chảy máu, rửa vết thương dưới vòi nước chảy với xà phòng khoảng mười lăm phút và đưa trẻ đi khám, hỏi bác sĩ về tiêm phòng dại, kể cả khi chó con đã tiêm.

Áp vào chó con nhà bạn: ba tình huống hay gặp

Chó con phục kích ở cửa bếp lúc nấu cơm tối. Đây đúng là giờ nó mệt nhất và cả nhà bận nhất. Đừng cố vừa nấu vừa đứng yên như cây. Trước khi vào bếp mười phút, cho chó con một buổi câu cá ngắn, đi vệ sinh, rồi cho vào quây cạnh bếp với một món gặm lâu. Nó vẫn thấy người, nhưng không có chân để đuổi.

Chó con cắn dép khi bạn đi lại trong nhà. Tạm đổi sang dép kín mũi, đế mềm, không có quai lủng lẳng. Đừng đưa dép cũ cho nó gặm cho đỡ: chó con không phân biệt được dép cũ với dép mới, và sẽ coi mọi đôi dép là đồ chơi. Thay vào đó, để một món đồ kéo có tua ngay cạnh tủ giày.

Chó con nhảy lên cắn váy, cắn vạt áo người già. Người già khó đứng vững khi bị kéo áo, nên an toàn đi trước bài tập. Lúc người già đi lại, chó con ở sau quây hoặc đeo dây nhẹ có người giữ. Người già chỉ cần làm một việc: đứng yên, gọi người khác, và thả thưởng xuống sàn khi chó con ngồi yên.

Chó con đuổi cắn chân khách. Khách không biết luật nhà bạn. Khi có khách, chó con đeo dây nhẹ trong nhà hoặc ở trong quây với đồ gặm, chỉ ra chào khi đã dịu. Đừng nhờ khách tự xử lý.

Câu hỏi thường gặp

Chó con cắn gấu quần đến mấy tháng thì hết?

Tuỳ con, nhưng thường dịu rõ sau khi thay xong răng, khoảng năm đến bảy tháng tuổi, với điều kiện trò này không được thưởng bằng việc giằng co. Nếu cả nhà vẫn vô tình chơi kéo quần, thói này kéo dài sang tuổi trưởng thành.

Kêu "á" thật to khi bị cắn có giúp chó con dừng không?

Với một số chó con, tiếng kêu đột ngột làm nó khựng lại. Nhưng với kiểu cắn chân khi phấn khích, tiếng kêu thường làm nó hăng hơn. Đứng yên, im lặng và chuyển sang đồ kéo cho kết quả đều hơn.

Có nên xịt nước hoặc dùng bình lắc sỏi để chó con sợ mà thôi cắn không?

Không nên. Chó con có thể dừng lúc đó nhưng học rằng ở gần người là có chuyện đáng sợ, và không học được nên làm gì thay thế. Một số con chuyển sang lo âu hoặc cắn thật để tự vệ.

Chó con chỉ cắn chân một người trong nhà, vì sao?

Thường là người đi nhanh, mặc đồ rộng hay hay phản ứng mạnh nhất, nên trò chơi với người đó vui nhất. Người đó cần làm bài đứng yên chặt chẽ hơn, mang sẵn đồ kéo và mặc quần ống gọn trong vài tuần.

Khi nào cắn chân không còn là chuyện chó con bình thường?

Khi chó con cắn kèm cứng người, gầm gừ trầm, nhìn trừng, cắn mạnh đến chảy máu dù bạn đứng yên, hoặc cắn khi bị chạm vào một chỗ trên người. Hãy đưa đi thú y kiểm tra đau, rồi tìm người có chuyên môn về hành vi.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138